Handelt de gemeente als overheid of als btw-ondernemer?

gemeente btw en btw-compensatiefonds

Bent u betrokken bij de financiële positie van een gemeente? Heeft u in kaart voor welke activiteiten uw gemeente kwalificeert als btw-ondernemer? En voor welke activiteiten de gemeente handelt als overheid? Dit is van belang voor de belastbaarheid van door de gemeente ontvangen vergoedingen of bijdragen, alsmede voor de mate van aftrek van de voorbelasting op kosten en investeringen voor de betreffende activiteiten. Medio juni gaf de Hoge Raad nadere aanwijzingen over het begrip ‘als overheid’.

Handelen als overheid

Uit diverse jurisprudentie blijkt dat niet altijd duidelijk is wat onder het begrip ‘als overheid’ wordt verstaan. Zo heeft de Hoge Raad medio juni 2020 beslist dat een gemeente die activiteiten verricht voor begraafplaatsen btw-ondernemer kan zijn, ook al is sprake van een overheidstaak. Volgens de Hoge Raad is voor de vaststelling of een gemeente handelt als overheid niet voldoende dat de gemeente handelt ter uitvoering van een door de wetgever opgedragen taak. Daarnaast is namelijk van belang op welke manier de gemeente uitvoering geeft aan die bepaalde door de wetgever opgedragen taak. Dit betekent dat een gemeente bij het uitvoeren van een wettelijk opgedragen taak alleen als overheid handelt, als:

  • de gemeente daarbij gebruik maakt van overheidsbevoegdheden; en
  • private ondernemers diezelfde activiteiten niet kunnen verrichten, omdat zij niet beschikken over die overheidsbevoegdheden.

Wat kan Gerritsen BTW Advies voor u betekenen?

 

  • beoordelen en in kaart brengen (labelen) voor welke activiteiten de gemeente handelt als overheid
  • beoordelen en adviseren over de mate van btw-aftrek
  • beoordelen en adviseren over het recht op bijdrage uit het btw-compensatiefonds ter financiering van de btw op de door de gemeente gemaakte kosten

Risico

Als een gemeente niet goed in kaart heeft welke activiteiten zij verricht als btw-ondernemer en welke als overheid of voor niet-economische activiteiten, bestaat het risico op:

  • een naheffingsaanslag btw, verhoogd met belastingrente en eventuele boete, indien ten onrechte geen btw is afgedragen of ten onrechte btw in aftrek is gebracht;
  • een terugvorderingsbeschikking btw-compensatiefonds, verhoogd met belastingrente, indien ten onrechte is verzocht om een bijdrage uit het btw-compensatiefonds ter financiering van btw op kosten en investeringen.

Als een gemeente ten onrechte btw terugvraagt via de btw-aangifte, terwijl de gemeente eigenlijk om een bijdrage uit het btw-compensatiefonds had moeten verzoeken, ontstaat een nadeel tussen de te betalen belastingrente en te vergoeden belastingrente. Dit blijkt uit een uitspraak van een rechtbank van eind december 2019.

 

Contact

Wilt u meer weten over de btw-aspecten van een gemeente? Vraag kosteloos het vakinhoudelijke artikel ‘Gemeenten: btw-aftrek of bijdrage uit btw-compensatiefonds?’ aan. 

Wilt u op de hoogte blijven van de ontwikkelingen op btw-gebied? Schrijf u dan in voor de maandelijkse nieuwsbrief!

 

Juni 2020